ترجمان دانش دانشگاه
با توجه به افزایش نگرانیهای جهانی درباره گسترش بیماریهای منتقله توسط پشههای آئدس، طرح پژوهشی «تعیین حضور پشههای آئدس در مبادی ورودی بینالمللی استان آذربایجان غربی در سال ۱۴۰۴» با هدف پایش و شناسایی این ناقلان در مبادی ورودی استان اجرا شد.
پشههای آئدس از مهمترین ناقلان بیماریهای ویروسی از جمله تب دنگی، زیکا، چیکونگونیا و تب زرد به شمار میروند. گسترش این گونهها در بسیاری از کشورهای جهان، بهویژه در اثر تغییرات اقلیمی، توسعه تجارت بینالمللی و افزایش جابهجایی انسان و کالا، اهمیت نظامهای مراقبت و پایش ناقلان را بیش از پیش آشکار کرده است.
استان آذربایجان غربی به دلیل هممرزی با کشورهای ترکیه، عراق و جمهوری آذربایجان (نخجوان) و برخورداری از مرزهای زمینی، ریلی و هوایی فعال، یکی از مهمترین کریدورهای ورود و خروج مسافر و کالا در کشور محسوب میشود. از این رو، پایش مستمر حضور احتمالی پشههای آئدس در این مبادی، نقش مهمی در پیشگیری از ورود و استقرار این ناقلان و کاهش خطر بروز بیماریهای منتقله خواهد داشت.
در این پژوهش، نمونهبرداری از ۱۰ منطقه در ۶ شهرستان مرزی استان انجام گردید. نمونههای جمعآوریشده پس از انتقال به آزمایشگاه، با بهرهگیری از روشهای معتبر مورفولوژیک شناسایی شد و در صورت نیاز، برای تأیید نهایی از آزمونهای مولکولی نیز استفاده گردید.
این مطالعه علاوه بر شناسایی احتمالی گونههای آئدس، اطلاعات ارزشمندی درباره وضعیت پراکنش ناقلان در مناطق مرزی استان فراهم نمود و مبنای تصمیمگیریهای مدیریتی، برنامهریزی نظام مراقبت بیماریها، اجرای اقدامات پیشگیرانه و طراحی برنامههای کنترل ناقلان است.
براساس نتایج این طرح، تقویت نظام مراقبت در استان آذربایجان غربی، ارتقای امنیت سلامت مرزی و پیشگیری از ورود و استقرار بیماریهای نوپدید و بازپدید منتقله توسط پشههای آئدس در کشور ممکن شد.
پژوهشگران: سمیرا فیروزیان مهرآباد، محمدمهدی صداقت، احسان ریخته گر، آرمین غفاری
